Direct naar inhoud

Project Effectieve Jeugd- en Gezinsbescherming

In opdracht van de VNG, de ministeries van Justitie en Veiligheid en Volksgezondheid, Welzijn en Sport is kwartiermaker Willemijn Helmich in augustus 2020 gestart om samen met uitvoeringspartijen, departementen, gemeenten, cliënten, burgers, toezichthouders, wetenschap en andere kennisdragers te komen tot een toekomstscenario van een nieuwe inrichting voor de Nederlandse jeugd en gezinsbescherming.

Begin 2020 werd in de kamerbrief ‘Perspectief voor de Jeugd’ het beeld geschetst dat de huidige inrichting van de jeugd-beschermingsketen complex is en dat de werkwijzen van de betrokken organisaties niet goed op elkaar aansluiten. Daarnaast wordt de jeugdbescherming als onduidelijk en niet transparant ervaren en is de werkdruk voor professionals te hoog.

Kwartiermakersfase

In de Kamerbrief worden hoofdscenario’s geschetst voor een effectievere ondersteuning van jeugd en gezin bij veiligheidsvraagstukken. Voor deze scenario’s geldt dat de benodigde functionaliteiten zo dicht mogelijk bij betrokken gezinnen worden belegd. Behalve als dit voor de in de uitvoering benodigde procedurele en wettelijke waarborgen, niet wenselijk of haalbaar is.

De realisatie van de scenario’s en uitgangspunten, kan organisatorische consequenties hebben voor de lokale teams, Raad voor de Kinderbescherming, Gecertificeerde Instellingen en Veilig Thuis. Naast het anders organiseren van de ‘reguliere’ jeugdbeschermingsorganisaties, moet er ook beter worden samengewerkt met niet primaire organisaties, zoals de GGZ, de schuldhulpverlening en het sociaal domein.

Uit welke functionaliteiten het scenario bestaat en op welk niveau dit belegd moet worden, om de in de Kamerbrief genoemde uitgangspunten zo goed mogelijk in de praktijk te kunnen brengen, moet samen met de keten verder worden doordacht en uitgewerkt tijdens de Kwartiermakersfase.

Projectteam

Het projectteam werkt onder leiding van Kwartiermaker Willemijn Helmich toe naar een kaderstellend scenario, een beoordelingskader ter toetsing van het scenario en een advies over een vervolgaanpak:

“In augustus zijn we in opdracht van VNG, JenV en VWS gestart met de ‘Kwartiermakersfase Effectieve jeugd en gezinsbescherming’. Het is geweldig om samen met een grote groep experts toe te werken naar een toekomstscenario. Voor eind december 2020 wordt het kaderstellend toekomstscenario opgeleverd, inclusief organisatorische consequenties. In januari 2021 volgt een advies over de vervolgaanpak, inclusief fasering en tijdpad van realisatie.”

Deelopdrachten

Als onderdeel van de opdracht zijn een aantal deelopdrachten gedefinieerd, zoals het opstellen van een inhoudelijk beoordelingskader.

“Het is de bedoeling hiermee tot een basis te komen, een richtsnoer dat kan dienen als beslissingskader bij het kiezen van het uiteindelijke scenario. Daarmee vormt het beoordelingskader een nadere uitwerking van het doel van de opdracht om te komen tot een vereenvoudiging van de jeugdbescherming; het geeft immers precies weer welke condities en randvoorwaarden nodig zijn om dit doel te bereiken.”

Aan de hand van het kaderstellend scenario worden de implicaties op het gebied van (financiële) randvoorwaarden, verantwoordelijkheden, sturings- en toezichtmechanismen, gewenste schaalgrootte, organisaties en IV/IT verder uitgewerkt.

Naast het beoordelingskader worden de lessen uit de binnen- en buitenlandse aanpak in beeld gebracht. Ook worden de resultaten van de huidige pilots binnen Actielijn 5 van het Programma Zorg voor de Jeugd geïdentificeerd, en de mogelijkheden voor een nieuw juridisch instrumentarium verkend. Aansluitend brengt het projectteam in kaart welke vervolgstappen nodig zijn na oplevering van het scenario en wordt een aanpak voor de realisatie van het gekozen toekomstscenario geschetst.

Samenwerking

Om te komen tot een kaderstellend scenario van een nieuwe inrichting voor de Nederlandse jeugd en gezinsbescherming is er een gevarieerde projectgroep samengesteld. Deze bestaat uit senior beleidsmedewerkers vanuit VNG, JenV en VWS, de projectleider van de Jeugd Beschermingspilots, de projectleider Verbinding jeugdbescherming en de GGZ.

Vanuit het kennisperspectief is advies gevraagd vanuit het Nederlands Jeugd Instituut. Daarnaast wordt er juridische en IV kennis betrokken. De projectgroep wordt ondersteund door een secretaris, projectondersteuner en een communicatie adviseur.

“Het project wordt verder vormgegeven door tijdens de kwartiermakersfase de noodzakelijke input en kennis van opdrachtgevers, uitvoeringspartijen, departementen, gemeenten, cliënten, burgers, toezichthouders, wetenschap en andere kennisdragers te verwerken. Bijvoorbeeld door uitkomsten van de pilots, respons van de verschillende beleidsterreinen, of informatie uit de strafrechtketen met elkaar te verbinden. Het is essentieel om dit proces samen met alle betrokkenen uit de jeugdbeschermingsketen te doen, want alleen zo kunnen we komen tot een gedragen toekomstscenario. Daarom organiseren we tijdens de kwartiermakersfase diverse (online) bijeenkomsten en sessies, om te beginnen een 24-uurs sessie op 1 en 2 oktober 2020.”

Vragen over de Kwartiermakersfase? Neem dan contact op met:

A picture